جشن سده(ناقالی-کرد علی کوه)

جشن سده(ناقالی-کرد علی کوه)
شامگاه چهلمین روز پس از جشن شب چله،در چله­ی زمستان، جشن ناقالی «کردعلی کوه» «سَدَه» یا «سده سوزی» برگزار می­شود.در روستای خان آباد جشن سده یا همان جشن ناقالی یا چار چار ناقالی از دیرباز برگزار میشده اهالی روستای خان آباد بر این باورند که سرمای زمستان در این هشت روز که برابر با چهار روز آخر چله بزرگه و چهار روز اول چله کوچیکه می باشد به اوج خود میرسد و بعد از پایان این هشت روز زمین نفس میکشد و زندگی را از سر میگیرد.لذا به همین مناسبت جشن میگیرند و با آتش زدن مترسکی کریح و زشت به نام کوله مرجان که نماد چیره شدن نور بر ظلمت و سیاهی می باشد میگویند:« ناقالی گنه گنه چهل رفته پنجا مانه» کشاورزان و باغداران نیز با قرار دادن تکه سنگی در روی تنه درختان میوه آرزوی سالی پربار را در سر می پرورانند آنها بر این باورند که قرار دادن سنگ در لابه لای شاخه و یا روی تنه درختان باردهی درخت را افزایش میدهد. جشن سده در نواحی مختلف با نام­های مختلفی شناخته می­شود:در خراسان «سَرِه»، در نواحی اراک «جشن چوپانان»، در خمین «کُردِه یا کردعلی کوه»، در دلیجان «هَله هَله» و در بَدَخشان تاجیکستان به نام «خِرپَچار». در فراهان، سنگسر سمنان، چهار روز پیش و پس از سده را «چاروچار» و سردترین شب زمستان می­دانند. همان­گونه که می­دانیم در ایران باستان سال به دو بخش تابستان بزرگ «هَمَه» و زمستان بزرگ «زَیِنَه» تقسیم شده بود که هریک را چَهره می­نامیدند. بخش نخست که تابستان است از آغاز فروردین تا آخر مهر، یعنی 210 شبانه روز و بخش دیگر که زمستان بزرگ است از آغاز آبان ماه تا آخر اسفند یعنی پنج ماه به اضافه­ی روزهای کبیسه و به عبارت دیگر در سه سال نخستین 156 روز و سال چهارم 157 روز بوده است. بنابراین سده عبارت است از 100 روز از آبان گذشته که سده یا سته نامیده می­شود، یعنی 100 روز از زمستان گذشته است که برابر است با دهم بهمن ماه www.khanabadd.com00Facebook Google+ Twitter
تقی | شنبه 2 بهمن 1389 | 8 سال پیش927 بازدید5.0 بر اساس 1 رای
Pooya Pakdel | شنبه 2 بهمن 1389 | 8 سال پیش00
سپاس
لطفا جهت ارائه نظر وارد شوید