ری، گنجینه تاریخ

ری، گنجینه تاریخ
در حدود 3000 سال ق. م سلوكوس، نام ‹‹اورویوس›› را بر ری نهاد. در زمان اشكانیان این نام به ‹‹ارساكیا›› و ‹‹ارشكیه›› تغییر یافت و در زمان حكومت ساسانیان به ‹‹ری›› تبدیل شد. ری یا رگا از شهرهای تاریخی ایران است.مركز ری باستان درپای صخره ای به نام چشمه علی بوده كه سرچشمه نهرسورن بوده است .در این منطقه كاوشهای باستان شناسانی همچون دكتر اشمیت تمدنی6000ساله را نمایان كرده است.بر كوه نقاره خانه آثار قلعه ای باستانی دیده میشود كه در محوطه كارخانه سیمان قرار دارد. و تا همین اواخر استودانهایی در اطراف آن وجود داشته است. ادوات سنگی و استخوانی متعددی در ناحیه چشمه علی پیدا شده است كه نشان از پیشرفته بودن مردم آن زمان در صنعت و هنر دارد. بر تپه میل آتشگاهی وجود دارد كه به دوران ساسانیان تعلق دارد. حفاریهای این منطقه توسط دمورگان انجام شده است. همچنین تپه چال ترخان ،تپه مرتضی كرد و تپه های بسیاری در محدوده ری قرار دارند كه چند هزار سال تمدن در دل آنها خوابیده است. یزدگردسوم پس از شكست از حلوان به ری آمد و آتش مقدس را برداشت و به مرو رفت مسعودی نیز در مروج الذهب احداث آتشكده ری را به فریدون نسبت میدهد. او میگوید آتشكده ری قبل از ظهور زرتشت وجود داشته است.ری قبل از زرتشت هم شهری مذهبی بوده است و چون اعراب در فتح ری با مردم آنجا صلح كردند آتشكده را باقی گذاشتند. آثاری كه از ری به دست آمده به هزاره چهارم پیش از میلاد می رسد و از نظر قدمت به دو بخش تقسیم می شود: الف ـ ری باستانی كه در جنوب چشمه علی، میان بارویی بزرگ كه در روزگاران پیش از اسلام احداث شده بود، قرار داشت و به ری برین یا ری علیا معروف بود. ب ـ ری سده های واپسین كه در جنوب خاوری بخش نخستین یا ری علیا در جنوب كوه بی بی شهربانو واقع شده بود و به ری زیرین یا ری سفلی معروف بود. اقوام آریایی مهاجر با ورود به ایران، در دشت ها، جلگه ها و دیگر مكان های خوش آب و هوا اقامت گزیدند. این قوم هنگامی كه به دشت ری رسیدند، شهر ری را جهت قلعه سازی انتخاب كرده میدانی بزرگ را در آن بنا نهادند. سپس جهت نگهبانی و حفاظت از آن مكان آتش مقدس را در میان میدان بر افروختند. شهر ری به تدریج توسعه و گسترش یافت. شمال شهر ری به علت داشتن هوای بهتر، محل اسكان ملوک، شاهزاده گان، امراء و اشراف بوده است. در آن روزگار به خاطر حفاظت از شمال شهر بارو و حصار عظیمی در پیرامون شمال شهر احداث و در جنوب نیز خندقی ژرف حفر شد. مردم این شهر با آمدن سپاهیان اسلام به دین اسلام گرویدند، كه بیش تر آنان اهل تسنن بودند و در نیمه ی اول سده دوم هجری به مذهب شیعه روی آوردند. ری در دوره اسلامی،‌ پناه گاه فرمان داران بنی امیه بود. این شهر از كشمكش های مذهبی آسیب بسیار دید و در سال 617 هـ. ق مردم آن، در تاخت و تاز مغولان قتل عام شدند. هنوز آثار حمله ددمنشانه مغولان از بین نرفته بود كه ری بار دیگر در سال 786 هـ . ق به دست سپاهیان تیمور به ویرانه ای بدل شد و از آن پس، دیگر روی آبادی به خود ندید. ویرانه های ری قدیم هنوز نزدیک شهر كنونی ری باقی است. شهر ری از قدیم مركز و كانون علم و ادب بوده و لذا در زمان های مختلف شخصیت های علمی و دانشمندان بزرگی چون ابوالفتح رازی و محمد زكریای رازی فیلسوف و پزشک نامی از آن برخاسته اند. آرامگاه حضرت عبدالعظیم، تپه چشمه علی، برج طغرل، كاروانسرای شاه عباسی، بازار ری، دخمه گبری و بقعه بی بی شهربانو از جمله اماكن و آثار تاریخی ارزشمند در شهر ری است. ری، مدفن بزرگانی چون ابوالفتح رازی، یعقوب كلینی، مرحوم دهخدا، آل احمد، تختی، قاآنی، میرزاده عشقی، علامه قزوینی، قائم مقام فراهانی و شیخ صدوق است. این شهر موزه ای بزرگ است كه در جای جای آن دفینه ای كهن یافت می شود. پانهادن در ری پا نهادن در تاریخ است. نگاه به ری گویای این سخن است. اماكن تاریخی برای هر كشور و منطقه ای، شناسنامه و هویت محسوب می گردد. ری امروزه گنجینه ای است كه همه یادگاری از ژرفای تاریخ است. نام ری به قبل از اشكانیان و عمر اماكن آن به نسل های قبل از میلاد بازمی گردد. بسیاری از مورخان بنای نخستین این شهر را به «شیث بن آدم» و گروهی به شاهان اساطیری باستان منسوب كرده اند واین شهر را زادگاه «زرتشت» می دانند. شهر ری در طول شش هزارسال سابقه خود نظاره گر درشتی ها، سختی ها و ناملایماتی گردیده، سیل، زلزله، تهاجم و غارت در هر دوره و زمان تأثیر شگرفی بر پیكره آن نهاده است وهمچون نشان تازیانه در بدن، این ناملایمی ها را متحمل شده است و اكنون چون سنگ صبوری در گوشه ای از پایتخت به آینده می نگرد. از محله های قدیم و جدید ری می توان به فهرست زیر اشاره کرد: آب منگل - استخر - اقدسیه - امین آباد - بهشتی - تقی آباد - جوانمرد - حسین آباد - حمزه آباد - دولت آباد دیلمان سیزده آبان - سرتخت - شهادت - صفائیه - ظهیر آباد - عباس آباد - عمادآور - علائین - غیوری فیروز آبادی - مدرس - منصوریه - نفر آباد - ولی آباد - هاشم آباد ری از شمال به تهران، از خاور به شهرستان ورامین، از جنوب به استان قم واز باختر به شهرستان های كرج و ساوه محدود می شود. این شهر از نظر جغرافیایی در 51 درجه و 26 دقیقه درازای خاوری و 35 درجه و 36 دقیقه پهنای شمالی و بلندی 1062 متری از سطح دریا واقع شده است. مهم ترین رودخانه هایی كه در محدوده ی ری جریان دارند رودخانه های كرج، جاجرود،‌ شور و سرخه حصار هستند. به طور كلی شهرستان ری در ناحیه دشتی استان تهران واقع شده و تنها كوه بی بی شهربانو در شمال خاوری و كوه آزاد در 21 كیلومتری جنوب باختری آن قرار گرفته است. شهرری در مسیر راه آهن تهران ـ مشهد و تهران ـ بندر تركمن و در 15 كیلومتری ایستگاه راه آهن تهران قرار دارد. به شهادت تاریخ ری با عظمت و باشكوه از جمله شهرهای بسیار مهم سالیان دور بوده است. برخلاف آن روزگار كه آثار و كتب، سراسر نشان ری داشته است، در دوران معاصر ضعف اطلاع رسانی از این كهن شهر مذهبی ملی مشهود عیان است. از بناهای تاریخی ری بیش از ۲۰اثر باقی مانده است كه نیازمند توجه بیشتر مسؤولان است. باشد كه برای بهسازی و معرفی هر چه بهتر آنها از هیچ كوشش دریغ نكنیم.00Facebook Google+ Twitter
زهرا رشیدی | يكشنبه 23 مرداد 1390 | 8 سال پیش1190 بازدید
لطفا جهت ارائه نظر وارد شوید