چرا بيشترين نقش سنگ نگاره هاي ايران، طرح روي سفالينه ها، پيكره هاي مفرغي و... بزكوهي است؟

چرا بيشترين نقش سنگ نگاره هاي ايران، طرح روي سفالينه ها، پيكره هاي مفرغي و... بزكوهي است؟
چرا بيشترين نقش سنگ نگاره هاي ايران، طرح روي سفالينه ها، پيكره هاي مفرغي و... بزكوهي است؟ بيش از 90 درصد نقش سنگ نگاره هاي ايران بزكوهي است ، بنظر نگارنده، نقش بزكوهي نماد ايران باستان، با مضمون آبخواهي ، زايندگي ، فراواني نعمت و محافظت است. تعبيري از يك فرشته كه در مواقع سختي ها از آن كمك مي خواسته اند و ريشه ي اين با ور به يكي از اسطوره هاي ايران باستان برمي گردد كه خلاصه ي آن بشرح زير است. نخستين انسان روي زمين كيومرث بود كه در شاهنامه فردوسي از آن بعنوان نخستين پادشاه نام برده شده است. حدود 40 سال برزمين زندگي كرد و سپس با اهريمن زشتي ها جنگيد و به دست اهريمن گشته شد. دو قطره خون كيومرث بر زمين مي چكد و از آن يك بوته ي ريواس دو شاخه مي رويد. اين دو شاخه ي ريواس برهم مي پيچند و از يك شاخه ي آن پسر زيباي جواني به اسم مشي و از شاخه ي ديگر آن دختر زيباي جواني به اسم مشيانه يا (ماري و ماريانه، آثاره الباقيه ابو ريحان بيروني) متولد مي شود وچون آنها غذا خوردن را نمي دانستند ، خداوند فرشته اي را قالب يك بزكوهي سفيد رنگ مي فرستد تا مشي و مشيانه را شير بدهد. اين بزكوهي به آنها شير مي دهد تا غذا خوردن را ياد بگيرند ، بعد از گذشت ساليان بزرگ مي شوند و روز سيزده ي فروردين با هم ازدواج مي كنند و ما ايرانيان حتي هم اكنون، به ياد ازدواج اولين آدم و حواي نسل بشر، در روز سيزده بدرسبزه ها را به هم گره مي زنيم. از اين منظر بزكوهي مظهر فرشته اي است كه خداوند براي بقا و ادامه ي حيات نسل بشر فرستاده شده است. نقش بزكوهي براي ايرانيان باستان نوعي مانيفست بوده كه رويكردي مقدس داشته است و اين قداست بر نقش هايي قابل مشاهده است كه هنرمندان شاخ هاي بزكوهي را به شكل لوزي كشيده اند و لوزي در خط ايلام كهن و ميانه hu هيو يعني تقديس است (اين فرشته است). نكته جالب آنكه در پيكره سازي هاي عصر مفرغ و بعد از آن طرح هايي از بزكوهي مي بينيم كه بال دارند و نمايه هايي از فرشته ي اسطوره ي مشي و مشيانه اند. هرجا كه گذر آب باشد نقش هاي فراوان بزكوهي را مي بينيم و مضمون آن آبخواهي است و بيان ارزش و اهميت بي بديل عنصر آب در نزد مردمان ايران باستان و كمك از فرشته ي ناجي مشي و مشيانه است. البته اين نقش بركهن ترين سفالينه هاي ايران باستان نيز قابل مشاهده است (اسماعيل آباد قزوين هزاره ي پنجم ق.م، شوش هزاره ي چهارم ق.م ، سيلك كاشان هزاره ي چهارم ق.م و شهرسوخته زابل هزاره ي سوم ق.م) . اي فرشته ي ناجي مشي و مشيانه، اين ظرف هميشه پر از نعمت باشد واز ماهم محافظت نما. اخيراهم يك باستان شناس فرانسوي بنام استنلی کوهن مقاله اي نوشته ، تحت عنوان نقش بزكوهي برسفالينه هاي ايران، نماد آبخواهي است. نكته ي شگفت انگيز نقش بزكوهي در نماد شناسي جهاني است، آنها نيز بر اين باورند كه نقش بزكوهي يك فرشته و حتي جاي پاي خداست و نماد آب و باران خواهي است ، دقيقاً همان چيزي كه ما در ايران به آن رسيده ايم. Ancient rock art - Ibex and holy symbols: the footprint of God BIG HORN SHEEP— rain, counting چه درناك است، وقتي از راهنماهاي موزه ها چرايي اين فراواني نقوش بزكوهي بر سفال ها را سئوال مي كنيم پاسخي كه به شما مي دهند مي گويند. چون اولين حيواني است كه به دست بشر اهلي شده و موضوعاتي از اين دست؟! با احترام- محمد ناصري فرد منابع: 1- تاریخ مسعودی مهلا و مهلیانه ، 2- تاریخ طبری ماری و ماریانه 3- كتاب مجوس خوارزمي، میشی و میشانه را مرد و مردان می نامد 4- مشیگ و مشیانگ، ملهی و ملهیانه، مش و ماشان، میشی و میشانه، میشا و میشانی، مشه و مشیانه، مشی و مشانه، مهلا و مهلینه در آثار كهن ياد شده است 5- کتاب نمونه های نخستین انسان و نخستین شهریار در تاریخ افسانه ای ایران- نوشته آرتور کریستن سن، مترجم، احمد تفضلی و ژاله آموزگار 6- سنگ نگاره های ایران، نمادهای اندیشه نگار ، اثر نگارنده 30Facebook Google+ Twitter
محمد | جمعه 29 اسفند 1393 | 2 سال پیش1362 بازدید5.0 بر اساس 3 رای
نمای ایران | جمعه 29 اسفند 1393 | 2 سال پیش00
سپاس فراوان
بابک | جمعه 29 اسفند 1393 | 2 سال پیش00
سپاس آقای دکتر ناصری فرد عزیز. بسیار جالب بود.
محمد | چهارشنبه 19 فروردين 1394 | 2 سال پیش00
درود فراوان، سپاسگزارم عزيز. سالي پر از خوبي ها و پيروزي برايتان آرزمندم.
لطفا جهت ارائه نظر وارد شوید
محمد  ناصری فردمحمد ناصری فردعضویت از دوشنبه 2 آذر 1388پژوهشگر و نویسنده در خصوص سنگ نگاره های ایران و دكترای باستان شناسی هنر .iranrockart.com